سه روایت از حاشیه، امید و مقاومت

به گزارش روابط عمومی سازمان تبلیغات اسلامی، جشنواره فیلم فجر همواره صحنه‌ای برای نمایش طیفی از دغدغه‌های اجتماعی، فرهنگی و انسانی سینمای ایران بوده است؛ از روایت‌های شهری و اجتماعی تا قصه‌های الهام بخش از نخبگان و حتی بازنمایی تراژدی‌های جهانی. سازمان سینمایی سوره در چهل‌وچهارمین دوره این رویداد، با سه فیلم «حاشیه»، «جهان مبهم هاتف» و «سرزمین فرشته‌ها»، تلاش کرده است تصویری متنوع از سینمای دغدغه‌مند و اجتماعی ارائه دهد؛ آثاری که هر کدام از زاویه‌ای متفاوت به مسئله انسان معاصر و چالش‌های او می‌پردازند.

«حاشیه»؛ سقوط طبقاتی و بحران هویت در جغرافیای فراموش‌شده

فیلم سینمایی «حاشیه» به کارگردانی محمد علیزاده‌فرد و تهیه‌کنندگی یوسف منصوری، نخستین تجربه فیلم بلند این کارگردان جوان است که در قالب یک درام اجتماعی با رگه‌هایی از ژانر معمایی-پلیسی، به زندگی در مناطق حاشیه‌نشین می‌پردازد.

قصه فیلم درباره محسن، طلبه‌ای جوان است که به دلیل یک حادثه ناخواسته مجبور به پرداخت دیه می‌شود و همین اتفاق، خانواده‌اش را با سقوط طبقاتی مواجه می‌کند. خانواده ناچار می‌شوند به حاشیه شهر نقل مکان کنند؛ جایی که فقدان امنیت، فقر و بی‌ثباتی اجتماعی، زندگی آنان را درگیر بحرانی تازه می‌کند. در این میان، گم شدن دختر کوچک خانواده، ماجرا را وارد فضای تعلیق‌آمیز و پلیسی می‌کند و محسن به همراه یکی از ساکنان محله که او نیز تجربه‌ای مشابه دارد، جست‌وجویی تلخ و پرتنش را آغاز می‌کند.

هادی کاظمی، مهران احمدی، سجاد بابایی، ونوس کانلی، میترا رفیع و جمعی از بازیگران دیگر در این اثر ایفای نقش کرده‌اند.

تهیه‌کننده فیلم در گفت‌وگویی رسانه‌ای تأکید کرده بود که فیلمنامه این اثر، هم از منظر ساختار روایی و هم از نظر مضمون اجتماعی، ظرفیت جلب توجه مخاطب را دارد و علاوه بر پیام اجتماعی، با روایت جذاب خود می‌تواند تماشاگر را درگیر نگه دارد. او همچنین به حضور گروهی از فیلمسازان فعال در حوزه سینمای کوتاه اشاره کرده بود که تجربه ساخت فیلم بلند را با انگیزه‌ای تازه دنبال کرده‌اند.

کارگردان فیلم نیز در توضیح ایده شکل‌گیری «حاشیه» به تجربه‌های زیسته و مشاهدات اجتماعی خود اشاره کرده و گفته بود که افزایش حاشیه‌نشینی در سال‌های اخیر، او را به سمت پرداختن به این مسئله سوق داده است؛ موضوعی که به باور او می‌تواند تلنگری اجتماعی برای مخاطب باشد.

فیلم در مناطق حاشیه‌ای اطراف کرج فیلم‌برداری شده و نخستین نمایش آن در جشنواره فجر رقم خواهد خورد؛ جایی که می‌تواند یکی از آثار اجتماعی قابل‌توجه این دوره باشد.

«جهان مبهم هاتف»؛ رؤیای نخبگان جوان در میدان واقعیت‌های سخت

«جهان مبهم هاتف» به کارگردانی مجید رستگار و تهیه‌کنندگی امیر مهریزدان، فیلمی است که بر اساس یک داستان واقعی شکل گرفته و به زندگی دو جوان نخبه می‌پردازد که در مسیر تحقق رؤیاهای علمی و حرفه‌ای خود وارد فضایی پرچالش می‌شوند.

قصه درباره هاتف و جهان است؛ دو دوست قدیمی که از نوجوانی رفاقت‌شان شکل گرفته و حالا به‌عنوان دانشجویان نخبه رشته‌های فنی، وارد مسیر پرپیچ‌وخم کارآفرینی و فعالیت‌های دانش‌بنیان می‌شوند. روایت فیلم در دو بازه زمانی با فاصله ده ساله پیش می‌رود و تلاش می‌کند فراز و فرود مسیر رشد، موفقیت و مواجهه با موانع را در قالب یک ملودرام اجتماعی نشان دهد.

آرمین رحیمیان، کیوان ساکت‌اف، سیدمهرداد ضیایی، امید روحانی، رضا کیانیان و لیلا زارع از بازیگران این اثر هستند.

فیلمنامه با معرفی تدریجی شخصیت هاتف و جهان و ورود آن‌ها به فضای صنعتی و همکاری با یک مجموعه بزرگ، مسیر کلاسیک قهرمان در مواجهه با چالش‌ها را دنبال می‌کند. قرارداد همکاری، مزایده بزرگ و حضور رقبای قدرتمند، نقاط عطف داستان را شکل می‌دهند و زمینه تقابل قهرمانان با موانع بیرونی و درونی را فراهم می‌کنند.
این فیلم با ریتمی روان و روایت کلاسیک، تلاش دارد تصویر مثبتی از توانمندی جوانان نخبه ایرانی ارائه دهد و مخاطبان جوان را با قصه‌ای الهام‌بخش همراه کند؛ روایتی که میان آرمان‌گرایی و واقعیت‌های سخت اجتماعی حرکت می‌کند.

«سرزمین فرشته‌ها»؛ روایت شاعرانه از رنج و امید در غزه

فیلم سینمایی «سرزمین فرشته‌ها» به کارگردانی بابک خواجه‌پاشا و تهیه‌کنندگی منوچهر محمدی، یکی از آثار متفاوت و بین‌المللی جشنواره امسال است؛ فیلمی که با بازیگران عرب‌زبان و به زبان عربی ساخته شده و روایتی شاعرانه از مقاومت و زندگی در دل فاجعه غزه ارائه می‌دهد.

داستان فیلم حول محور یک زن فلسطینی و کودکان غزه شکل می‌گیرد و تلاش دارد از زاویه دید کودکان، رنج و امید را در هم بیامیزد. سولاف فواخرجی، بازیگر سرشناس سوری، نقش اصلی فیلم را بر عهده دارد و در کنار او بازیگران کودک و نوجوان از کشورهای مختلف عربی و نیز بازیگران عرب‌زبان ایرانی حضور دارند.

این فیلم محصول مشترک سازمان سینمایی سوره و تصویرشهر است و به دلیل شرایط ناامن منطقه، تمام دکورهای شهر غزه در ایران بازسازی شده است. تیم تولید با ساخت صحنه‌های گسترده در حوالی فرودگاه امام خمینی و هشتگرد، تلاش کرده تصویری واقع‌گرایانه از جغرافیای غزه خلق کند؛ اقدامی که از نظر عملیاتی و تولیدی یکی از پروژه‌های پیچیده و بزرگ سینمای ایران محسوب می‌شود.

کارگردان پیش‌تر با آثاری چون «در آغوش درخت» و «آبی روشن» شناخته شده بود، اما «سرزمین فرشته‌ها» نشان‌دهنده چرخشی مهم در مسیر حرفه‌ای اوست؛ عبور از دغدغه‌های اجتماعی داخلی به سمت یک تراژدی انسانی جهانی، با هدف ارتباط‌گیری با مخاطب بین‌المللی.

چالش‌های زبانی و فرهنگی پروژه نیز با حضور مترجمان و همکاری عوامل لبنانی و عرب‌زبان مدیریت شده و تلاش شده ارتباط احساسی دقیق میان کارگردان و بازیگران برقرار شود. بیش از ۸۰ درصد صحنه‌ها بازسازی شده‌اند و طراحی عظیم صحنه‌ها نشان‌دهنده تعهد تیم تولید برای خلق فضایی باورپذیر و در عین حال شاعرانه است.

سه مسیر، یک دغدغه؛ سینمای مسئله‌محور در قاب سوره

حضور هم‌زمان «حاشیه»، «جهان مبهم هاتف» و «سرزمین فرشته‌ها» در جشنواره فیلم فجر، نشان‌دهنده طیفی متنوع از رویکردهای سینمایی است: از روایت سقوط اجتماعی و حاشیه‌نشینی، تا قصه امید و نبوغ جوانان و در نهایت بازنمایی فاجعه‌ای انسانی در سطح جهانی.

سازمان سینمایی سوره با این سه اثر، تلاش کرده است تصویری از سینمای دغدغه‌مند ارائه دهد؛ سینمایی که هم به مسائل اجتماعی داخلی می‌پردازد و هم نگاه خود را به مسائل انسانی فراتر از مرزها گسترش داده است. این تنوع موضوعی می‌تواند جایگاه سوره را در جشنواره امسال به‌عنوان یکی از مجموعه‌های فعال و مسئله‌محور سینمای ایران تثبیت کند.

منبع: صبا