حوزه هنری | شاعر زنجانی در «آخرین دیدار» از خاطرهای ماندگار میگوید:
ابهت آقا، زبانم را بست
مروری بر ۴ دوره برپایی سوگواره «پایتخت موکبها»
خوزستان به دلیل میزبانی حدود نیمی از زائران اربعین و برپایی تعداد زیادی موکب، به «پایتخت موکبها» شهرت یافته است. در همین راستا، از سال ۱۴۰۱ سوگواره مردمی «پایتخت موکبها» برای روایت جلوههای خدمترسانی و فرهنگ موکبداری شکل گرفت. این رویداد که در نخستین دوره حدود ۷۰۰ اثر دریافت کرده بود، در چهارمین دوره خود در سال ۱۴۰۴ با استقبال گستردهتری روبهرو شد و بیش از ۴ هزار اثر به آن ارسال شد.
به گزارش روابط عمومی سازمان تبلیغات اسلامی، خوزستان حتی پیش از آن که پذیرای زائران اربعین، آن هم در دو مسیر باشد، به مهماننوازی شهره بود. خوزستان دو دروازه ورودی و دو درگاه برای تردد زائران به کربلای معلی دارد و حدود ۵۰ درصد افرادی که قصد عبور به کربلا را دارند از خوزستان عبور می کنند. همچنين مواکبی که در خوزستان برپا میشود به نسبت مواکبی که در کل کشور برپا میشود، حدوداً 5 برابر است و به همین دلیل خوزستان به عنوان «پایتخت موکبها» معرفی ميشود. فرهنگ موکب و موکبداری در این خطه دوستداشتنی چنان چشمگیر شد که از سال 1401 گروههای مردمی بر آن شدند تا جلوههایی از پیادهروی زائران و پذیرایی موکبداران را در قالبهای روایی و تصاویر و در قامت فعالیتی فرهنگی بازنمایی کنند؛ اینگونه بود که سوگواره «پایتخت موکبها» ایجاد شد و در نخستین سال، با استقبال اهالی خوزستان و آنها که جسته و گریخته خبر آن را شنیده بودند، حدود 700 اثر در بخشهای مختلف این سوگواره به رقابت پرداختند اما ظرفیتهای این حرکت مردمی به سرعت معلوم شد و سال به سال، استقبال از آن سرعت گرفت. زمستان سال 1404 چهارمين دوره اين سوگواره استاني در اهواز برگزار شد و برگزيدگان معرفي شدند. طبق گفته حجتالاسلام سواری، دبیر چهارمین سوگواره ملی پایتخت موکبها، «جایزه جهانی اربعین حدود ۳۰۰ اثر و سفینةالنجاة دو هزار اثر دریافت کردند اما برای پایتخت موکبها بیش از چهار هزار اثر ارسال شده که سبب تمایز آن نسبت به دیگر رویدادها شده است. با وجود اتفاقات تلخ جنگ ۱۲ روزه و پس از آن، آشوبها و عملیات تروریستی در کف خیابانها به دست مزدوران، زمان برگزاری تغییر یافت و در دي ماه برگزار شد.»
دومین سوگواره پایتخت موکبها
اختتامیه 13 آذر1402
آثار ارسالي 3171 اثر / شامل 1792 عکس حرفهای، ۸۳۱ عکس موبایلي، ۲۰۲ نماهنگ و کلیپ، ۱۷۹ پوستر و ۱۶۷ مستند کوتاه
20 برگزيده در 5 بخش پوستر، مستند، عکس حرفهای، عکس موبایلی، نماهنگ و کلیپ معرفي شدند.
سومین سوگواره پایتخت موکبها
اختتامیه 10 آذر 1403
آثار ارسالي 3200 اثر
۲۰ برگزیده در ۶ بخش پوستر، مستند، نماهنگ و کلیپ، عکس، روایت و داستان نویسی و پویش مردمی روایت موکب تجلیل شدند.
چهارمین سوگواره پایتخت موکبها
اختتامیه 26 بهمن 1404
آثار ارسالي 4573 اثر
17 برگزيده در 8 بخش عکس حرفهای، موبایل گرافی، کلیپ و نماهنگ، پوستر، روایت و داستان نویسی، مستند، مردمي و مبلغین برتر معرفي شدند.
بهانهای برای رونق روایت
حجت الاسلام محمد قمی
رئیس سازمان تبلیغات اسلامی
اگر تا به حال و در همه دورهها، مجموعا ۸ هزار اثر به پایتخت موکبها ارسال شده باشد، تقریبا نیمی از آن مختص این دوره بوده است و این اهتمام به روایت هنرمندانه از این ماجرای نجاتبخش حیات انسان امروز، یعنی موکب و موکبداری و از سر محبت و دلدادگی خدمت کردن به مردم، جای بسی خوشحالی دارد و باید گفت که امروز همین فرهنگ موکب داری و روایت فرهنگ موکب داری است که میتواند واقعاً گره از زندگی امروز انسانها باز کند.
این چند هزار اثری که به سوگواره رسیده، هر کدامش با عشق و با دل ساخته شده؛ آن هم بدون حمایت دستگاهی و بدون حمایت مجموعه حاکمیتی. باید ممنون این اهتمامهای عاشقانه و در عین حال هنرمندانه باشیم و از آن تقدیر کنیم اما با این حال باید گفت که همه این تلاشها در ایجاد تصویر و روایت ساختن از این اتفاق بزرگ پاسخگوی آنچه امروز در موکبها اتفاق میافتد نیست. چرا که امروز شاهدیم فرهنگ موکبداری دیگر فقط مختص اربعین و عزای سیدالشهدا نیست و فراگیرتر از خود اتفاق اربعین است و در مواقع دیگر نیز موکبها به میدان میآیند و به عشق سیدالشهدا به مردم خدمت میکنند و گرهگشایی میکنند. به همین دلیل سوگواره پایتخت موکبها میتواند بهانهای باشد برای رونق روایت و پردازش هوشمندانه و حکیمانه به این امر سترگ و مهم که نیاز امروز زندگی و جامعه و زمانه و جامعه بشری است.
موکب و موکبداری بخشی از هویت خوزستان است و اینکه امروزه فرهنگ موکبداری در کل کشور تسری کرده و حتی شهرها و استانهایی که در مسیر عبور زائران نیستند نیز با برپایی موکب عاشقان سیدالشهدا خدمت میکنند، جاي خوشحالی دارد. در این مسیر خوزستان قلب تپنده و مرکز پمپاژ این فرهنگ است که باید توسط هنرمندی که میخواهد این فرهنگ را روایت کند، جدیتر گرفته شود و این استان میتواند پیشران و پیشقراول گسترش هر چه بیشتر این فرهنگ باشد و سوگواره ملی پایتخت موکبها نیز انشاءالله در طی این مسیر کمک شایانی خواهد کرد.
شما شرکتکنندگان در سوگواره خوش فکرید و خلاق. بنابراین باید در این اندیشه باشید که چگونه میشود این فرهنگ موکب و موکبداری را بیشتر، پرشکوهتر، روزآمدتر و موثرتر روایت کرد و از همینجا فراخوان میدهیم که با اهتمامی دسته جمعی و همفکری بیشتر و طراحی هنرمندانه روایتها و آثاری تولید کنید که فراتر از مرزها نیز بتواند اثرگذاری جدی داشته باشد و در سالهای بعد شاهد آثار قویتر و موثرتر بیشتری باشیم و این هدفی است که از آن دست برنخواهیم داشت.
1405/02/06
به روز رسانی : 1405/04/06
T
T